‘Het saaie gaat er af’

De robotisering en de invloed van big data op bedrijven vraagt om een ander type financial, vindt Frank Verbeeten, hoogleraar Accounting aan de Universiteit van Amsterdam. ‘Hij moet een brug kunnen slaan tussen de data scientist en de business.’

Frank Verbeeten’Dit is een spannende tijd. Dankzij robotisering wordt de financial in de toekomst verlost van repetitieve taken zoals het boeken van journaalposten. Het saaie gaat er af. Als je geen dagen meer bezig bent met het verzamelen en rangschikken van gegevens houd je tijd over voor interessante zaken zoals het analyseren van een businesscase en het ondersteunen van de business.

Het aansturen van zijn financeteam verandert ook. Hij zal meer mensen krijgen die hem helpen bij het uitzetten en implementeren van de strategie. Vroeger had je een team dat misschien dertig procent van de tijd bezig was met het maken van intelligente analyses.

Straks worden de teams kleiner en zijn ze daar tachtig procent van de tijd mee bezig. Waarbij de cfo zich moet onderscheiden als degene die qua competenties en strategisch inzicht de scherpste geest in de organisatie heeft. Die robotisering brengt ook weer nieuwe dilemma’s met zich mee.

Iedere financial kent het belang van functiescheiding voor de financiële gezondheid van het bedrijf, maar wat blijft er over van die basisvoorwaarde als je een robot zowel laat controleren als uitbetalen? Dat is een vraag waarop een financial niet direct het antwoord hoeft te hebben, maar hij moet hem wel stellen.’

IJs

‘Een andere uitdaging is de rol van data science. Bedrijven gebruiken steeds meer data. Dat vraagt om financials die statistische kennis hebben en gebruik kunnen maken van regressies. Hoe analyseer je gegevens die een mogelijke samenhang hebben? Iedereen met een economische opleiding heeft statistiek gehad, maar dat gaat vooral over zaken als de macro-economie en het optimaliseren van de voorraden. Met data science pas je statistiek toe op de praktijk van een bedrijf. Niet voor niets is data science voor auditors een nieuw vak op de UvA. Voor alle duidelijkheid, de financial wordt geen data scientist. De laatste heeft meer expertise om data uit het systeem te halen en een verbinding te zien tussen twee variabelen, maar de financial is degene die daar een relevantie aan kan verbinden. Met alleen het leggen van een verband ben je er niet. De correlatie tussen ijsconsumptie en het aantal moorden in New York wordt pas duidelijk als je snapt dat door de hogere temperatuur meer mensen op straat zijn.’

‘Wat betekent dit voor de financial? Vroeger was de cfo een accountant of bankier. De finance functie was vooral gericht op het kloppend maken van systemen. Uit recent onderzoek blijkt dat het aantal cfo’s met een RC en MBA-titel groeit, ten koste van de cfo met een RA-titel. Het strategische inzicht waar bedrijven om vragen zit van oudsher meer in de RC-opleiding. Registercontrollers houden zich meer bezig met prestatiemanagement en het implementeren van strategieën. Dat sluit goed aan op de wereld van de huidige cfo. Maar wie nog geen afgebakend carrièrepad heeft, adviseer ik altijd voor een accountantsopleiding te kiezen. Je kan later altijd nog RC worden. Andersom is dat veel moeilijker.’

prof. dr. Frank Verbeeten is als hoogleraar Accounting verbonden aan de Universiteit van Amsterdam en aan de Universiteit van Utrecht.  Hij is tevens honorary professor Management Accounting voor het Institute of Management Accountants (IMA) in Europa.